Топ-100

ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 230



                                               

Tuproq xaritasi

Tuproq xaritasi - muayyan hudud tuprok katlamining malum masshtabda kichraytirilgan tasviri. Tuproq xaritasi bir necha xil boladi. Umumiy Tuproq xaritasida tuprok genetik guruxdarining geografik tarqalishi tasvirlanadi; tuprok melioratsiyasi xari ...

                                               

Tuproq zonasi

Tuproq zonasi - zonal va unga yondosh intrazonal tuproqlar egallagan hudud. Tuproq tiplari shim.dan janubga, shuningdek, tekislikdan balandlik ka kotarilish bilan astasekin ozgarib boradi va har qaysi joyda oziga xos tipdagi Tuproq zonasini hosil ...

                                               

Tuproqning kimyoviy tarkibi

Tuproqning kimyoviy tarkibi - tuprokdagi mineral, organik, organikmineral va bazi kimyoviy elementlar. Tuproqning mineral kismi birlamchi va ikkilamchi minerallardan tashkil topgan. Tuproqning organik qismi gumusdan iborat. U gumin, fulvo kislota ...

                                               

Voha tuproqlari

Voha tuproqlari - sugorma dehqonchilik mintaqalaridagi tuproqlar. Keng daryo vodiylari, toglararo soyliklar va tog etaklarining nishab tekisliklaridagi vohalarda tarqalgan. Orta Osiyo V. t. qadimdan dehqonchilik qilib kelinayotgan hududlardagi tu ...

                                               

Yuvilgan tuproqlar

YUVILGAN TUPROQLAR - sugoriladigan va lalmikor yerlarning qiya, nishab joylarida notogri sugorish hamda ogrotexnik tadbirlarni otkazish, kuchli yogin tasirida hosil boladigan oydimchuqurchalarda shakllanadigan tuproklar. Yer ustki suv oqimining y ...

                                               

Farhod GES

Farhod ges - Sirdaryoning orta oqimida, Farhod gidrouzelida joylashgan gidroelektr stansiya. "Uzbekenergiya" davlataksiyadorlik kompaniyasi tarkibidagi shoba korxona. GES qurilish haqida qaror 1942 yil 18 mayda qabul qilingan. GES qurilishi 1943 ...

                                               

Farhod gidrouzeli

Farhod gidrouzeli - Sirdaryo ozaniga qurilgan gidrotexnika inshooti. Bekobod shahriyaqinida. Farhod gidrouzeli tarkibiga togon, suv ombori, Farhod /ESkiradi. Togon betonli oqova togon va tuprokli togondan iborat. Betonli oqova togonning uz. 120 m ...

                                               

Gazlantirish

Gazlantirish - 1000 °C haroratda qattiq yoqilgining organik massasini havo, suv bugi yoki ularning aralashmasi bilan chala oksidlash orqali yonuvchan gazlarga aylantirish. Yonadigan gazlar generator pechlarida olinganligi uchun ular generator gaz ...

                                               

Gidroelektr stansiya

Gidroelektr stansiya -suv oqimining energiyasini gidravlik turbinalar yordamida elektr energiyasiga aylantirib beradigan gidrotexnika inshootlari va energetika jihozlari majmui. Gidrotexnika inshootlari togon yonidagi, derivatsion va aralash turl ...

                                               

Gazalkent gidrouzeli

Gazalkent gidrouzeli - Chirchiq daryosidagi gidrotexnika inshooti. 1940 yilda qurilgan. Togonning umumiy uz. 544 m. Togon ostonasi daryo ozanidan 1.5 m yuqorida qurilgan. Togon 115° burchak ostida qurilgan tosiqli va tuproqli qismlan iborat. Tosi ...

                                               

Katta quyosh pechi

Katta quyosh pechi Ozbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi Materialshunoslik institutiga qarashli Katta quyosh pechi Toshkent viloyati Parkent tumanida joylashgan maxsus ilmiy inshoot hisoblanadi. Tekin yonilgi hisoblangan quyosh energiyasida ...

                                               

Toqtagul GES

Toqtagul GES - Norin daryosi da qurilgan elektr stansiya. Irrigatsiyaenergetika maqsadlarida, murakkab topografik va seysmik sharoitlarda barpo etilgan. Togonining bal. 216 m. Norin daryosi oqimini kop yillik tartibga soladigan Toqtagul suv ombor ...

                                               

0,(9)

0, yoki 0.999… matematikada onli davriy kasr bolib, 1ga tengdir. Yani "0.999…" ham, "1" ham aynan bir sondir. Ushbu ayniyatni isbotlovchi bir necha matematik isbot mavjud. Masalan: 1 3 = 0.333 … = 0, 3 ; {\displaystyle {\frac {1}{3}}=0{,}333\ldot ...

                                               

Algoritm

Algoritm – berilgan natijaga erishish uchun qilinishi kerak bolgan aniq korsatmalar ketma-ketligi. Algoritm keng manoda faqat kompyuterga oid atama bolmay, balki unda berilgan korsatmalarni bajara oluvchi har qanday narsaga oiddir. Algoritm, algo ...

                                               

Bolinish alomatlari

Bolinish alomatlari - sonlarni biron songa qoldiqsiz bolinishini, nisbatan tezroq topishqa yol beradigan qoidalardir. 8ga bolinish alomati - sonning oxirgi uchta raqami 8ga bolinishi kerak. 10ga bolinish alomati - son 2ga va hamda 5ga bolinishi k ...

                                               

Chiziqli algebra

Chiziqli algebra - mat.ning chiziqli fazolar va ularning chizikli akslantirishlarini organuvchi bolimi. Chiziqli algebraning rivojlanishi 19-asrda chiziqli tenglamalarning umumiy nazariyasi vujudga kelishi bilan boshlandi. Chizikli tenglamalarni ...

                                               

Differensial hisob

Differensial hisob - matematikaning hosilalar va differensiallarni hisoblash, ularning xossalarini organish hamda funksiyalarni tekshirishga tatbiq qilish bilann shugullanadigan bolimi. 17-asrga kelib Yevropada ishlab chiqarish kuchlarining osish ...

                                               

Differensial tenglama

Differensial tenglamalar - nomalum funksiyalar, ularning turli tartibli hosilalari va erkli ozgaruvchilar ishtirok etgan tenglamalar. Bu tenglamalarda nomalum funksiya i orqali belgilangan bolib, birinchi ikkitasida i bitta erkli ozgaruvchi t ga, ...

                                               

Ehtimollar nazariyasi

Ehtimollar nazariyasi ilk bor qimor oyinlari oqibatida vujudga kela boshladi. Odamlar avvaliga uni fan sifatida emas bolgan oyinlardagi holatlar oqibatida tushunib yetdilar. Ehtimollar nazariyasi - biron bir tasodifiy hodisalarning roy berish eht ...

                                               

Galois nazariyasi

Galua nazariyasi algebraning kophadlar ildizlari simmetriyasini organuvchi bolimidir. Fransuz matematigi Evariste Galois - Evarist Galua sharafiga nomlangan.

                                               

Goldbax muammosi

Goldbax muammosi - sonlar nazariyasining hali tola yechimini topmagan muammolaridan biri. X.Goldbax 1742-yil 7-iyunda L.Eylerga yozgan xatida "Menimcha har qanday n > 5 {\displaystyle n> 5} natural son uchta tub son yigindisidan iborat" deg ...

                                               

Kompleks sonlar

Kompleks sonlar - a + b i {\displaystyle a+bi} korinishidagi sonlar, bunda a {\displaystyle a} va b {\displaystyle b} haqiqiy sonlar, i {\displaystyle i} esa mavhum birlik. i 2 = − 1 {\displaystyle i^{2}=-1} shartni qanoatlantiruvchi mavhum birli ...

                                               

Matematik model

Matematik model tizimni matematik izohlash uchun ishlatiluvchi abstrakt model bolib, malum bir hodisa va jarayonni matematik formula va boglanishlar orqali tushuntirib beradi. Bu modellarning eng sodda korinishi chiziqli regressiya formulalari bo ...

                                               

Natural son

Natural son deb sanash uchun ishlatiladigan sonlarga aytiladi. Natural sonlar toplami N {\displaystyle \mathbb {N} } harfi bilan belgilanadi. Ularga 1, 2, 3, 4, va hokazo sonlar kiradi. Natural sonlar cheksizdir.

                                               

Orta arifmetik va orta geometrik orasidagi tengsizlik

Orta arifmetik va orta geometrik orasidagi tengsizlik - bu shunday tengsizlikki, haqiqiy sonlar ketma-ketligining orta arifmetigi katta yoki teng xuddi osha sonlarning orta geometrikiga; qoshimcha qilganda bu tengsizlik faqat va faqat ketma-ketli ...

                                               

Ozgaruvchi

Ozgaruvchi - matematikada berilgan masala yoki amallar kolami ichida ozgaruvchi qiymat, har xil qiymatlar qabul qiladigan miqdor. Ozgarmas yoki konstanta bolsa ozgarmaydigan qiymat. Ozgaruvchi va ozgarmas tushunchalari matematikaning kop nazariy ...

                                               

Pi

π {\displaystyle \pi } - grek alifbosi xarfi. "PI" SONI, p soni - aylana uzunligining diametriga nisbati; irratsional son va transsendent yani butun koeffitsiyentli algebraik tenglama ildizi bolmagan son. Aylana uzunligi, doyra yuzi, aylanma jism ...

                                               

Son

Son - narsalarni sanash, miqdorni belgilash uchun qollaniladigan matematik vosita; matematikaning asosiy tushunchalaridan biri. Narsalarni sanashga bolgan ehtiyoj tufayli eng sodda korinishda ibtidoiy jamoa davrida vujudga kelgan, insoniyat faoli ...

                                               

Sonlar nazariyasi

Sonlar nazariyasi - matematikaning butun, ratsional va algebraik sonlarning xossalarini organish bilan shugullanadigan bolimi. Sonlar nazariyasi qadimdan bevosita arifmetikaning rivojlanishidan vujudga kelgan. Pifagor maktabida butun sonlarning b ...

                                               

Tenglama

Tenglama - ikki yoki undan oshiq ifodalarning ozaro boglanganini korsatuvchi matematik tenglik. Tenglamalardan matematikaning barcha nazariy va amaliy sohalarida hamda fizika, biologiya va boshqa ijtimoiy fanlarda qollaniladi. Tenglamada bir yoki ...

                                               

Trapetsiya

Trapetsiya degan manoni bildiradi. Ikki tomoni parallel,qolgan ikki tomoni parallel bolmagan qovariq tortburchak trapetsiya deyiladi. Trapetsiya 3 turga bolinadi: trapetsiya yoki ixtiyoriy trapetsiya; togri burchakli trapetsiya; teng yonli trapet ...

                                               

Trigonometrik funksiyalar

Trigonometrik funksiyalar - funksiyalarning muhim sinflaridan biri. Trigonometrik funksiyalarlar nazariyasining asosiy masalalaridan xisoblanadi. Trigonometrik funksiyalar nazariyasining bazi muhim natijalari: 1. Olchovli va deyarli xamma yerda c ...

                                               

Tub sonlar royxati

3, 7, 31, 127, 8191, 131071, 524287, 2147483647, 2305843009213693951, 618970019642690137449562111, 162259276829213363391578010288127, 170141183460469231731687303715884105727

                                               

Vektor (matematika)

Vektor - bu son qiymati va yonalishi bilan aniqlanadigan kattalikdir, yani vektor deb yonalishga ega bolgan kesmaga aytiladi. Vektor -- geometriyaning asosiy tushunchalaridan biri bolib, u son uzunlik va yonalishi bilan tola aniqlanadi. Korgazmal ...

                                               

Vektor kopaytma

Vektor kopaytma - vektor, a → {\displaystyle {\overrightarrow {a}}} ning vektor b → {\displaystyle {\overrightarrow {b}}} ga kopaytmasi; } kabi belgilanadi va quyidagicha aniqlanadi: 1) vektor c {\displaystyle \mathbf {c} } uzunligi a {\displayst ...

                                               

Viete formulalari

Viete formulalari - kophadning koeffitsiyentlarini uning ildizlari orqali ifodalovchi formulalar. Bu formulalar bilan kophadning ildizlari togriligini tekshirish qulay. Yana bu formulalar yordamida berilgan ildizlar boyicha kophadni tuzish mumkin ...

                                               

Xususiy hosilali differensial tenglama

Xususiy hosilali differensial tenglama - tarkibida kop ozgaruvchili funksiya, uning xususiy hosilasi va erkli ozgaruvchilarining turli funksiyalari bolgan differensial tenglama. Masalan, Uxx - Uyy = f.

                                               

Yaqinlashish

Yaqinlashish - biror ozgaruvchi miqsorning limiti mavjudligini ifodalaydigan tushuncha. Atrof, masofa tushunchalari aniklanishi mumkin bolgan toplamning elementlari ketmaketligiga ham "YA." tushunchasi kiritiladi. Matematikaning har bir sohasi da ...

                                               

Yevklid "Negizlari"

Yevklid negizlari - Yevklidning asosiy matematik asari. 13 kitobdan iborat bolgan. Yevkliddan keyin Gipsikl va miletlik Isidor Yevklid "Negizlari"ga XIV va XV kitoblarni qoshganlar; shuning uchun asar 15 kitobdan iborat ham deyiladi. Asarda Yevkl ...

                                               

Dana Jeyms

DANA Jeyms - amerikalik geolog va mineralog. NyuXeyven universitetining prof. 1837 y.da minerallarning kimyoviy tarkibiga asoslangan tasnifni ishlab chiqqan. 1873 y.da D. "geosinklinal" va "geoantiklinal" terminlarini taklif etdi. D. Yer postidag ...

                                               

Uilyam Davis

Deyvis, Devis Uilyam Morris - amerikalik geolog va geograf. Amerika geomorfologiya maktabining asoschisi. Relyef ri-vojlanishining geografik sikli haqidagi talimotni yaratgan. Kembrijdagi Garvard universitetining prof. Amerika geograflari Assotsi ...

                                               

Ersted Xans Kristian

Ersted Xans Kristian - daniyalik fizik, Daniya Qirollik jamiyati kotibi. Kopengagen universitetini tugatgan, shu universitet prof. va Kopengagen politexnika maktabining direktori. Ilmiy ishlari elektr, akustika, molekulyar fizika sohalariga oid. ...

                                               

Gers

Gers, Xers Genrix Rudolf - nemis fizigi. Elektrodinamika masalalari bilan shugullangan, birinchi bolib elektromagnit tolqinlarni kashf etib, ularning xossasini tekshirgan. Elektromagnit tolqinlar va yoruglik nurlarining ozaro oxshashliklarini isb ...

                                               

Gustav Kirchhoff

Gustav Robert Kirchhoff - nemis fizigi, Berlin fanlar akademiyasi azosi. Kenigsberg universitetini tugatgan. Ilmiy ishlari elektr. optika va mexanikaga oid. Tarmoqlangan zanjirlar boylab oquvchi elektr tokining taqsimlanish qonuniyatlari ni yarat ...

                                               

Lambert Iogann Genrix

LAMBERT Iogann Genrix - nemis matematigi, fizigi, astronomi va filosofi. Berlin FA azosi. Ilmiy ishlari geometriya, sferik trigonometriya va algebraga oid. L. l sonining irratsionalligini birinchi bolib isbotlagan. U giperbolik funksiyalar appara ...

                                               

Mayer Yulius Robert

MAYER Yulius Robert - nemis tabiatshunosi, vrachi va fizigi. Tyubingen uptini tugatgan. 1840 - 41 yillarda Yava o.ga vrach sifatila kemala safarda qatnashgan. Sayoxat davrida u matroslarning venasidam olinaligan qonning rangi tropik olkalarda shi ...

                                               

Veber

Veber - aka-uka nemis olimlari; 1) Ernst Genrix - nemis anatomi va fiziologi. Leypsig universiteti prof. Eksperimental psixologiya asoschilaridan biri. Sezgi azolari fiziologiyasi sohasidagi i.t. ishlari Veber-Fexner qonuniga asos boldi; 2) Vilge ...

                                               

Xan

Xan, Gann Otto - nemis fizigi va radiokimyogari. Marburg va Myunxen universitetlarida oqigan. Berlinda prof., Berlindagi kimyo intida direktor, M. Plank jamiyati prezidenta, faxriy prezidenta. Asosiy ilmiy ishlari radioaktivlikni tadqiq etishga b ...

                                               

Berdiyor Ahmedov

Ahmedov Berdiyor Ahmedovich – huquqshunos. Ozbekistonda xiz-mat korsatgan fan arbobi, Ozbekistonda xizmat korsatgan yurist, 3-toifa davlat adliya maslahatchisi. Toshkent yuridik institutini bitirgan, Samarqand viloyati prokurorining 1-orinbosari, ...

                                               

Gulom Ahmedov

Gulom Ahmedovich Ahmedov – huquqshunos olim. Ozbekistonda xizmat korsatgan fan arbobi, yuridik fanlari doktori, prof. 1937 – 41 yillarda Toshkent yuridik instituti va Moskva harbiy-yuridik akademiyasida ta’lim olgan. Ozbekiston Fanlar Akademiyasi ...

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →